Các nghiên cứu hiện nay cho thấy, cứ 4 người ở độ tuổi dưới 30 thì sẽ có 1 người tóc bạc nhanh (chiếm 25% lứa tuổi U30). Vào năm 2030, tỉ lệ này sẽ tăng lên 40%.

Chúng ta đang lão hóa nhanh hơn? Hay do bộ gen của con người đã thoái hóa khiến giới trẻ xuất hiện tóc bạc sớm, phải sử dụng thuốc nhuộm, các sản phẩm/thực phẩm chức năng Tây y/Đông y để cải thiện tình trạng tóc bạc? Chúng ta không lão hóa nhanh, mà là môi trường sống đang xuống cấp nhanh chóng, đặc biệt các đô thị mật độ dân cư cao như Hà Nội, Đà Nẵng, Nha Trang, Thành phố Hồ Chí Minh…

Nguyên nhân chủ yếu khiến tóc giới trẻ ngày nay bạc nhanh gồm 4 nhóm: Stress ngoại sinh (Căng thẳng tâm lý, hút thuốc lá, tiếp xúc tia UV), yếu tố di truyền, rối loạn cơ chế chống oxy hóa (do mất cân bằng giữa các gốc tự do và chất chống oxy hóa), stress nội sinh (sản xuất sắc tố trong giai đoạn anagen của tóc).

Cơ chế gây bạc tóc sớm (Nguồn Research gates)

Stress (nội sinh, ngoại sinh) tạo các gốc oxy hóa tự do dẫn đến sự chết sớm của tế bào hắc tố (melanocytes), hoặc giảm khả năng tái tạo melanocytes dẫn đến tóc bạc sớm. Hoạt động của enzym tyrosinase và catalase trong nang tóc bị ức chế, hàm lượng catalase giảm rõ rệt khiến quá trình giải phóng gốc tự do H2O2 giảm gây bạc tóc.

Sự sụt giảm catalase làm giảm khả năng ức chế các gốc tự do dẫn đến bạc tóc sớm

Các nhà khoa học nhận thấy enzym catalase giảm 50% sau tuổi 30 ở những người sống tại các thành phố ô nhiễm có lượng khí thải vượt ngưỡng qui định. Khi lượng catalase giảm, men hydrogen peroxide tăng, tóc bạc từ chân và lan rộng.

Phân tích cụ thể hơn, thủ phạm âm thầm khiến tóc Gen Z/Gen Y bạc sớm là sử dụng thuốc lá điện tử (vaping), lướt mạng xã hội/điện thoại (ánh sáng xanh tiêu diệt tyrosinase – enzym tổng hợp melanin. Các nghiên cứu cho thấy lượng enzym giảm 50% sau tiếp xúc hơn 2 giờ với thiết bị điện tử), chế độ ăn thiếu tinh bột sạch (ăn mì ăn liền, dầu ép hạt hướng dương/hạt cải, nước ngọt có gas làm giảm hấp thu Kẽm và ức chế nguồn cung khoáng chất cho tóc).

Rất nhiều phương pháp xử trí đã được đưa ra, gồm sử dụng các dầu gội dưỡng tóc, thuốc nhuộm phủ bạc, các sản phẩm Y học cổ truyền giúp bổ huyết, dưỡng âm và đổi màu tóc bạc. Trong đó, Hà thủ ô là dược chất được ưa chuộng nhất vì danh tiếng biến tóc bạc thành đen.

Củ và lát cắt ngang củ Hà thủ ô

Hà thủ ô được ca tụng, kì vọng quá cao so với hiệu quả thực tế. Lí do bởi không phải ai cũng có thể dùng Hà thủ ô. Đây là vị thuốc thanh nhiệt, bổ âm, tính hàn, những người hệ tiêu hóa kém hoặc nhiễm hàn khí, đặt biệt phụ nữ sau sinh nở thì không nên sử dụng nhiều mà cần kê đơn thuốc phối ngũ các vị thuốc khác để tránh đầy bụng, khó tiêu, đại tiện phân lỏng.

Hà thủ ô gốc (màu vàng bên trái) và Hà thủ ô sau chế biến (màu đen bên phải)

Có cách dễ hơn để tóc ngừng bạc nhanh, đó là điều chỉnh chế độ ăn và lối sống. Chúng ta đã biết những nguyên nhân gây bạc tóc khi đọc tới dòng này, hãy ngắt những nguyên nhân đó ra khỏi cuộc sống!

Ngừng lướt điện thoại/mạng xã hội nhiều, đặt thời gian sử dụng mỗi lần tối đa 20 phút – không quá 2 giờ/ngày để giảm tiếp xúc ánh sáng xanh. Ngừng/giảm sử dụng điện thoại/mạng xã hội giúp bạn hạnh phúc gấp đôi so với tổng các cơ chế giảm stress hiện tại mà báo chí đưa tin.

Hạn chế sử dụng thực phẩm đóng gói sẵn, ăn/tiêu thụ thực phẩm tươi, tự chế biến tại nhà thì càng tốt.

Hãy thử thực hiện trong 1 tuần, bạn sẽ thấy cơ thể mình đáp ứng hoàn toàn khác biệt, sau 1 tháng tóc đã ngừng bạc mà không cần tới Hà thủ ô!